Muziek.nl

Sommige mensen omschrijven hem vanwege zijn soms mierzoete popliedjes als een geëvolueerde versie van Jack Johnson en vragen zich af hoe vaak iemand in zijn liedjes zijn hart überhaupt kan breken, terwijl een ander nog ademloos zou luisteren als hij het telefoonboek op zou zingen. Weer anderen roemen hem juist om zijn live performances en zijn virtuoze gitaarkunsten. Samen bewijst het dat Grammywinnaar John Mayer van alle markten thuis is en een goed ontwikkelde neus voor hits feilloos weet te combineren met een bijzondere behendigheid op de gitaar. De Heineken Music Hall is woensdagavond gevuld met mensen die op beide eigenschappen zijn afgekomen – en niemand wordt teleur gesteld.


Mayer spreekt met zijn muzikale dubbele bodem dus een lekker breed publiek aan, want de uitverkochte Amsterdamse popzaal is gevuld met een gemêleerd publiek dat begint bij jonge meisjes die onder begeleiding van hun ouders op het concert zijn afgekomen en ophoudt bij mannen die de muzikale jaren ’60 van dichtbij beleefd hebben. Met het tentoonspreiden van een prettige nonchalance overtuigt de Amerikaan ook nog eens al die leeftijdscategorieën, van de ‘I love you!’ schreeuwende meisjes tot de luchtgitaar spelende ‘oudjes’.


Foto: © Anneke Ruys

Met toegankelijke pophits als Daughters, Waiting on the World to Change en Gravity heeft de singer-songwriter zichzelf naar een miljoenenverkoop geholpen, maar dat wil niet zeggen dat hij zijn ziel verkocht heeft aan de commercie: de muziek gaat bij hem nog vóór alles. In die aparte mix zit de kracht van zijn liveshows. Terwijl Mayer de ene helft van zijn publiek vlijt met liefdesliedjes, is de andere helft afgekomen op zijn gitaarkunsten, zijn goede vijfkoppige band (plus twee achtergrondzangeressen) en zijn geloften van trouw aan oude (blues)helden. Ondanks zijn charisma kaapt Mayer bovendien nergens op eigen ego de show door ten eerste zijn band regelmatig de ruimte te geven om op de voorgrond te treden, maar ook door vaak van zijn eigen repertoire af te wijken met (al dan niet in zijn eigen nummers verwerkte) blues- en soulcovers van James Brown (Sex Machine), Cream (Crossroads), Otis Redding (Dreams to Remember) en Tom Petty (Free Fallin’).

Die covers verraden Mayers liefde voor muziek, want met een repertoire van inmiddels zes studioplaten en een handvol live-albums is het allang niet nodig meer om liedjes van anderen te lenen om je eigen setlist vol te krijgen. Mayer werpt zich op als de middenweg tussen blanke singer-songwriterpop en zwarte muzikale wortels, zoals Bill Haley dat in de jaren zestig deed. Alleen doet Mayer het beter: die presenteert het niet als zijn eigen idee, maar eert zijn (zwarte) voorgangers door hun werk aan te vullen.

Badend in zacht geel of zacht rood licht wisselt Mayer ondertussen heartbreak af met zelfgekozen, perfecte eenzaamheid in zijn teksten. Ook deze combinatie van melancholie en zomergevoel zorgt voor balans in het optreden. Steeds als het iets te poppy dreigt te worden, scheurt Mayers nonchalante bluesgitaar door de liedjes heen en wordt ook daarmee alles weer in evenwicht gebracht. Het geeft een gevoel dat dit optreden eigenlijk alles heeft: van solo’s en samenspel tot show en subtiliteit en van elektrisch tot akoestisch, waarbij alles samen komt in een interessante combinatie van popmuziek en blues. Een schoolvoorbeeld van een goed optreden, eigenlijk.


Foto: © Anneke Ruys

Overigens geeft de graag vertellende Mayer toe dat het hem tijd en moeite kostte om een band met Europa op te bouwen. “Het was meer een vorm van ‘moeten’, dat Europa”, bekent hij. “Maar dankzij Twitter heb ik gemerkt dat jullie er voor me zijn, met me meeleven en uitkijken naar mijn optredens hier. Geloof het of niet, maar daarmee viel voor mij het kwartje.” Aparte manier om een band met je publiek te ontdekken, maar wel eerlijk. “Nou weet ik het zeker, ik ga ook op Twitter!”, roept een meisje. Mayer maakt ondertussen zijn voorheen afstandelijke houding ten opzichte van Europa goed met een bezield optreden, dat inclusief toegift de twee uur aantikt. Nogmaals: een schoolvoorbeeld van een goed optreden.


Gezien: John Mayer – Battle Studies Tour in de HMH op woensdag 13 januari 2009. Op Twitter is John Mayer te vinden als @JohnCMayer.