Muziek.nl

Neil Young Archives Volume 1

Leo Blokhuis

“Hee pap! Nou moet je zeker een PS3 kopen hè?” Tien jaar oud, maar dingetjes met snoeren, knoppen en beeldschermen zijn gesneden koek voor hem. Maar hij heeft pech. Ik heb niet de Blu-ray versie van de Archives van Neil Young, ik heb de dvd-versie. Twintig jaar geleden was er voor het eerst sprake van een mooi carrière-overzicht van Young onder de naam Decade. Nu is er dan eindelijk de langverwachte opvolger.

Ik heb ‘m in huis, schijn de eerste te zijn die er mee mag spelen. Wat je er verder ook van vindt, ik snap dat het even tijd gekost heeft. Wat veel, wat veel van alles. Mijn voormalige Vara-collega Flip noemde zoiets een 'overdoos'. Dit is geen doos voor een gemiddelde belangstellende. Deze is voor de kenners, voor de verzamelaars. Voor de Neil Young fans is Archives Vol. 1 een box om de vingers bij af te likken.

Eerst maar eens kijken hoe meneer Young vindt dat ik mijn spullen moet aansluiten. Ik moet de digitale output gebruiken, op PCM zetten en 24/96 kiezen. 24 bits en 96 kHz, als ik dat doe heb ik 256 keer de resolutie van een cd. Dat is het kwaliteitsverschil tussen een 128 kbps mp3 en een cd-track. Als je de Blu-ray versie hebt, ga je nog een keer zo’n stap omhoog.



In de tijd dat mp3'tjes de grootste vijand van de platenindustrie zijn, zet Young met zijn label Warner de tegenaanval in met de hoogste kwaliteit in digitaal geluid die nu beschikbaar is. Tien dvd’s of Blu-ray's discs telt de box. Archives Vol. 1 is een principieel andere box dan bijvoorbeeld Anthology van The Beatles. Geen documentaire, geen interviews met betrokkenen en deskundigen, nee, Archives is een uitvoerige scharreltocht over de zolder van Neil Young. Elk liedje heeft een eigen mapje, met daarin oude foto’s, handgeschreven tekstvellen, brieven, ansichtkaarten, promo-posters, buttons, krantenknipsels, Young heeft werkelijk alles bewaard. En alles steengoed vormgeven op de dvd’s gezet. Hier en daar een stiekem linkje naar een andere uitvoering van het lied – de hidden tracks – en in de mapjes kunnen ook radio interviews, clipjes en filmpjes met een hoog home made gehalte zitten. Als je het liedje afspeelt, krijg je een nostalgische bandrecorder te zien, een draaiend cassettebandje (met correct uitslaande VU-meters!) of een draaiende single of elpee. Prachtig allemaal, het enige nadeel is dat je niet tegelijk naar de liedjes kunt luisteren en door de mappen kunt bladeren.
Daar is dan weer een lijvig boekwerk voor bijgevoegd, met soortgelijk privé-archiefmateriaal. In een laatje vind ik ook een pasje met een verborgen link en persoonlijke code, waarmee ik alle 128 liedjes uit de box als mp3 kan downloaden. De link werkt nu nog niet, de doos in tenslotte nog niet uit.



Eén van de tien dvd’s bevat Neil Young’s eigen film Journey Through The Past. In 1973 kwam deze rolprent uit en is na de bioscooprelease nooit eerder op video of dvd verkrijgbaar geweest. Als ik de film bekijk moet ik concluderen dat er aan Young geen groot cineast verloren is gegaan. Traag trekt het schouwspel voorbij: een radio promobezoek met Buffalo Springfield, wat concertbeelden en een klein stukje van de opname van Are You Going To The Country op de ranch van Neil, voor zijn album Harvest.
De release van Harvest markeert het einde van de periode die deze box beslaat. Die eerste tien jaar Neil Young zijn misschien ook wel zijn meest interessante: van zijn vroege eerste muzikale stappen met de high school band The Squires naar Buffalo Springfield en van zijn eerste echte solowerk tot de samenwerking met Crazy Horse en het werk met Crosby, Stills & Nash. Zestig nieuwe tracks, onbekende mixen en obscure versies belooft de box ons. Vrijwel alle niet eerder uitgebrachte werken komen uit de eerste twee jaar, uit de catalogus van The Squires. Leuk om de jonge Young te horen zingen – de single die The Squires uit hadden gebracht was instrumentaal – maar het is jammer dat er geen latere vondsten zijn gedaan. De beste latere vondsten zijn dan ook de afgelopen drie jaar al op cd verschenen: Sugar Mountain, Live At The Fillmore en het geweldige Live At The Massey Hall 1971.

Neil Youngs Archives is niet de eerste aanschaf die je van deze man gaat doen. Maar Young heeft genoeg loyale volgelingen die de muziek willen horen zoals de meester het bedoelde. En zij geven de 19 bij 19 cm en 30 cm hoge box een ereplaats in de kast.

De Neil Young Archives DVD-box is bij Muziek.nl te koop